PDA

View Full Version : Có một loài cá sống trên… cây


cuong
23-10-2007, 08:42 PM
Có một loài cá sống trên… cây

http://forum.hanoifishing.com/attachment.php?attachmentid=1272&stc=1&d=1193146891
Cá Poey có thể hít thở trong không khí

Vì cuộc sống “mưu sinh”, cá săn ấu trùng có thể thay đổi tạm thời cấu trúc sinh học của mình để thích nghi với cuộc sống chui nhủi trên các nhánh cây. Thay vì ngâm mình trong nước, loài cá đặc biệt này… hít thở không khí và săn mồi liên tục trong nhiều tháng liền.

Với tên khoa học Rivulus marmoratus Poey, cá săn ấu trùng sống ký sinh trên thân cây đước được phong tặng danh hiệu loài cá kỳ cục nhất mà trước nay con người từng biết đến. Ngoài khả năng sống trên cây, cá Poey còn có một “thiên bẩm” khác là đẻ con không cần giao phối.

Loài cá có khả năng phi thường này được các nhà sinh học tình cờ phát hiện trong chuyến thực địa qua các đầm lầy ở Belize và Florida - nơi họ tìm thấy hàng trăm con cá dài nhấp nhỉnh bằng đốt ngón tay chui nhủi trong các nhánh và thân cây mục ruỗng. Bên trong các thân cây, chúng nằm nối đuôi nhau dọc theo những “đường mòn” mà bọn côn trùng đã đẽo đục trước đó.

Dù sao thì sống trong thân cây cũng không thể thoải mái như trong nước hồ, nếu không muốn nói là cực kỳ ngột ngạt và chen chúc. Loài cá Poey, vốn nổi tiếng với tính phân chia lãnh thổ rõ ràng - chắc hẳn phải cố gắng lắm mới kiềm chế được cơn thịnh nộ.

Một câu hỏi không kém phần quan trọng đặt ra, lũ cá đã tự biến đổi cấu tạo và quá trình trao đổi chất của cơ thể như thế nào để thích nghi với môi trường mới?

Theo phân tích từ các nhà nghiên cứu, mang cá Poey đã được “nâng cấp” để kiêm nhiệm chức năng giữ nước và chất dinh dưỡng, các loại chất thải còn lại sẽ được bài tiết qua da.

Đặc biệt hơn nữa, sự thay đổi này chỉ mang tính nhất thời. Cấu tạo tự nhiên được trả về nguyên dạng ban đầu sau khi lũ cá quay lại môi trường nước.

Trước đây, cá Poey vốn đã nổi tiếng bởi là động vật có xương sống duy nhất có khả năng sinh sản không cần… bạn tình. Nói cách khác, chúng phát triển cả hai loại bộ phận sinh dục đực và cái, làm nhiệm vụ thụ tinh trứng ngay bên trong cơ thể mình.

Xét về khả năng hít thở không khí, Poey còn có một “đồng minh” khác là loài cá da trơn đi bộ ở Đông Nam Á - mang của nó cho phép hít thở dưới nước và trên cạn.

Còn loài cá rô nhảy ở Ấn Độ thì sẽ chết ngạt nếu không thường xuyên quẫy mình lên khỏi mặt nước đớp không khí

ST

cuong
15-11-2007, 09:53 PM
Cá sống trên... thân cây

Một loài cá nhiệt đới sống trong các đầm lầy đước ở châu Mỹ có thể sống sót hàng tháng trời mà không cần nước, tương tự như cách mà động vật đã thích nghi với đất liền hàng triệu năm trước đây.

http://www.hanoifishing.com/forum/attachment.php?attachmentid=1338&stc=1&d=1195138438
Cá Mangrove Rivulus có thể sống trên thân cây khi môi trường khô cạn.

Mangrove Rivulus, một loài cá nhỏ nhiệt đới (chuyên ăn ấu trùng muỗi) tìm kiếm nơi trú ẩn trong những cái vũng cạn ở hang cua, trong những vỏ dừa hoặc thậm chí các lon bia cũ trong đầm lầy đước ở Belize, Mỹ và Brazil.

Tuy nhiên, khi nơi ở cạn khô, chúng sống trên đất liền, trong những khúc gỗ, Scott Taylor, một nhà nghiên cứu tại Chương trình những vùng đất suy thoái môi trường Brevard County, miền trung Florida, Mỹ, tiết lộ.

Loài cá này có thể dài đến 7,5 cm. Chúng sống cụm trong các khúc gỗ rỗng do côn trùng để lại và thở bằng da thay vì mang, cho đến khi lại gặp nước.

Nhóm nghiên cứu đã phát hiện điều này sau một chuyến đi tới Belize.

"Chúng tôi đá vào một khúc gỗ và con cá bắn ra ngoài", Taylor kể.

Trong các thử nghiệm tại phòng, Taylor phát hiện thấy loài cá này có thể sống đến 66 ngày ngoài môi trường nước mà không ăn uống, trong khi sự trao đổi chất vẫn diễn ra.

Không một loài cá nào khác có thể ra khỏi nước mà vẫn sống lâu như Mangrove Rivulus. "Chúng có thể sống hàng tuần mà không hề giảm tốc độ trao đổi chất. Chúng vẫn đáp ứng và hoạt động trong nhiều tuần khi ở trên cạn", Patricia Wright, một nhà sinh học tại Đại học Guelph, Canada, cho biết.

Loài cá này có thể đang nắm giữ những bí ẩn về sự tiến hoá của động vật qua thời gian.

ST

PS: Hai bài viết này nói về loài cá sống trên cây với hai cái tên khác nhau. Tuy nhiên em thấy hình ảnh loài cá của cả hai bài viết đều giống nhau y hệt chỉ khác mỗi tên gọi (hay là do cách đặt tên?). Có bác nào giải thích hộ không?